Odliczenia dla JDG: co wrzucić w koszty (2026)

Dla jednoosobowej działalności (JDG) koszty firmowe to realne narzędzie obniżania podatku — każda złotówka kosztu zmniejsza dochód, od którego liczysz PIT, a często też składkę zdrowotną. Ale działa to tylko na zasadach ogólnych i podatku liniowym. Poniżej praktyczny przewodnik: co możesz odliczyć, jakie są limity w 2026 roku i czego unikać.

Co to jest koszt uzyskania przychodu

Koszt uzyskania przychodu to wydatek poniesiony w celu osiągnięcia przychodu albo zachowania lub zabezpieczenia jego źródła. Żeby go rozliczyć, muszą być spełnione trzy warunki:

• Związek z działalnością — wydatek służy firmie, a nie celom prywatnym.
• Dokumentacja — masz fakturę, rachunek lub umowę; dokumenty przechowujesz przez 5 lat.
• Brak w katalogu wyłączeń — wydatek nie znajduje się na liście kosztów wyłączonych ustawowo (art. 23 ustawy o PIT), np. koszty reprezentacji czy spłata kapitału kredytu.

Co JDG może wrzucić w koszty

Najczęstsze kategorie kosztów w jednoosobowej działalności:

• Sprzęt i wyposażenie — komputer, telefon, meble biurowe, urządzenia. Zakup do 10 000 zł zaliczysz jednorazowo; droższe składniki amortyzujesz w czasie.
• Biuro / praca z domu — czynsz, prąd, ogrzewanie, internet — proporcjonalnie do powierzchni wykorzystywanej na działalność.
• Samochód — paliwo, serwis, ubezpieczenie, amortyzacja (z limitami — patrz niżej).
• Oprogramowanie i subskrypcje — licencje, narzędzia online, hosting, domena.
• Usługi zewnętrzne — księgowość, doradztwo prawne i podatkowe, marketing, reklama, strona www.
• Szkolenia i wiedza — kursy, szkolenia branżowe, książki fachowe — jeśli są powiązane z działalnością.
• Materiały i towary — surowce, towary handlowe, materiały biurowe.
• Podróże służbowe — przejazdy, noclegi i paliwo w celach firmowych.

Samochód w firmie — limity 2026

Auto bywa jednym z większych kosztów, dlatego rządzi się osobnymi zasadami:

• Firmowe, użytek mieszany — w koszty zaliczysz 75% wydatków eksploatacyjnych (paliwo, serwis).
• Wyłącznie firmowy + ewidencja przebiegu — 100% wydatków.
• Prywatne auto w działalności (bez ewidencji) — 20% wydatków eksploatacyjnych.

⚠️ Od 1 stycznia 2026 obowiązują niższe limity zaliczenia wartości auta osobowego do kosztów, zależne od emisji CO₂: 100 000 zł dla spalinowych i hybryd ≥ 50 g CO₂/km, 150 000 zł dla hybryd plug-in (< 50 g), 225 000 zł dla elektryków. Ubezpieczenie AC ma osobny limit 150 000 zł. Rozważając finansowanie auta, porównaj leasing i wynajem długoterminowy — różnią się rozliczeniem podatkowym.

ZUS i składka zdrowotna

Składki na ubezpieczenie społeczne możesz odliczyć od dochodu albo zaliczyć w koszty — odliczenie od dochodu jest zwykle korzystniejsze. Składka zdrowotna od 2022 r. jest co do zasady nieodliczalna przy skali podatkowej; przy podatku liniowym odliczysz jej część do rocznego limitu. Co istotne, składkę zdrowotną liczy się od dochodu (przychód minus koszty), więc wyższe koszty obniżają też składkę zdrowotną.

Forma opodatkowania decyduje

To, czy w ogóle odliczasz koszty, zależy od formy opodatkowania:

• Zasady ogólne (skala 12/32%) i podatek liniowy (19%) — odliczasz pełne, rzeczywiste koszty od przychodu.
• Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych — kosztów nie odliczasz; płacisz procent od przychodu według stawki dla branży, a przychód pomniejszasz tylko o składki społeczne i połowę zdrowotnej. Ryczałt bywa opłacalny przy niskich kosztach i niskiej stawce.

Wybór formy to decyzja na cały rok — zobacz, którą formę wybrać: ryczałt, skala czy liniowy, i policz warianty z księgowością.

Czego NIE wrzucisz w koszty

• Wydatki prywatne niezwiązane z działalnością.
• Koszty reprezentacji — gościny, gastronomii, alkoholu.
• Kary, grzywny i odszkodowania wynikające z Twojej winy.
• Spłata kapitału kredytu (kosztem bywają tylko odsetki).
• Część amortyzacji auta powyżej limitu wartości.

Gdzie to się przydaje

Uporządkowane koszty wymagają osobnego konta firmowego — ułatwia ono dokumentację i rozliczenia (w tym split payment i białą listę VAT). Jeśli dopiero zakładasz działalność, zacznij od wyboru konta firmowego, a koszt VAT przeliczysz w kalkulatorze VAT.

---

Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie jest poradą podatkową. Przepisy podatkowe bywają złożone i zmienne; przed decyzją zweryfikuj zasady u źródła (podatki.gov.pl, biznes.gov.pl) i skonsultuj się z księgowością. Jak weryfikujemy treści: standardy redakcyjne.